Bakıda həbsdə olan separatçı rejim təmsilçisi revanşistləri ruhlandırmağa çalışır - Bakıdan reaksiyalar

Bakıda saxlanılan erməni milyarder və separatçı rejim təmsilçisi Ruben Vardanyanın ötən həftəsonu yeni müraciəti yayılıb. Yekramos.org saytı xəbər verib ki, erməni dilindəki müraciətində Vardanyan əsasən bir təhlükəli fikri önə çəkib: “Müharibə bitməyib”.

Onun iddiasına görə, bu müharibə artıq klassik hərbi toqquşmalar şəklində deyil, daha mürəkkəb və görünməyən formalarla davam edir. Vardanyan Ermənistan uğrunda böyük güclərin - Rusiya və Avropa İttifaqı arasında gedən proseslərə işarə edərək “müdrikcə” bildirib ki, bu dartışmanın nəticəsində ölkə “üçüncü qüvvənin təsiri altına düşə bilər”.

Onun fikrincə, bu “üçüncü qüvvə” Ermənistanı iqtisadi və siyasi baxımdan tam asılı vəziyyətə salmağa çalışır. Yekunda həbsdəki separatçının əsas mesajı belədir: Ermənistanın qarşısında duran təhlükələr realdır və bu təhlükələrin qarşısını almaq üçün cəmiyyət passiv mövqedən imtina etməlidir. Əks halda, ölkəni daha ağır və dönüşü olmayan nəticələr gözləyə bilər.

Vardanyanın bu müraciəti onun Ermənistandakı kritik seçkilərlə bağlı “xalqı oyatmaq” istəyi kimi təqdim olunsa da, əslində çağırışlarda təhlükəli niyyətlər aşkar görünməkdədir. Onun xüsusi vurğuladığı “müharibə bitməyib” tezisi hazırda Paşinyana qarşı müxalifət olan revanşist rusiyapərəst qüvvələrin əsas şüarıdır, Vardanyan da onlara dəstəyi bu tezislə göstərir. Onun Ermənistanın guya “üçüncü qüvvənin” nəzarətinə keçəcəyi ilə bağlı iddiasında Bakı və Ankaranı nəzərdə tutduğu şübhə doğurmur. Həmçinin o, bu cür qeyri-müəyyən və konkret əsaslandırmadan uzaq iddialarla ictimai rəyi yönləndirmək və xarici düşmən obrazı yaratmaq istəyib, öz qısasçı ideoloji xəttini isə legitimləşdirməyə çalışıb.

Sabiq millət vəkili, tanınmış hüquqşünas Qulamhüseyn Əlibəyli “Yeni Müsavat”a bildirdi ki, Ruben Vardanyanın yeni müraciəti Ermənistanın strateji seçimi haqqında həmin ölkə daxilində mövcud olan, mahiyyətcə bir-birinin tam əks qütblərində dayanan iki fərqli mövqe, iki fərqli yanaşmanı bir daha ifadə edir:“Ermənistan daxilində ciddi ideoloji və siyasi mübahisələr yaradıb. Bu mübahisənin bir tərəfində Rusiyanın regiona və Ermənistana təsirinin tədricən azaldılması və Qərbə inteqrasiya, regional kommunikasiyaların açılması, Azərbaycan və Türkiyə ilə münasibətlərin normallaşdırılması siyasətini müdafiə edən baş nazir Paşinyanın rəhbərlik etdiyi hazırkı hakimiyyət, digər tərəfində isə Ermənistanın Rusiyadan asılılığını saxlamaq, Azərbaycan və Türkiyə ilə qarşıdurma və yeni müharibə tərəfdarı, regional kommunikasiyaların açılmasına qarşı olan rusiyayönümlü revanşist qüvvələr durur. Başqa sözlə, hazırkı Ermənistan hakimiyyəti regional inteqrasiya və sülh, qonşu dövlətlərlə münasibətlərin normallaşdırılması yolu ilə ölkənin təhlükəsizliyinin və inkişafının təmin olunacağını düşünür. Revanşist qüvvələr isə bunun yeni asılılıqlara və risklərə yol aça biləcəyini hesab edir. Məhz revanşist qüvvələr Azərbaycanın öz ərazilərini işğaldan azad etməsi ilə barışmaq istəmir və hazırkı hakimiyyətin apardığı siyasətin Ermənistan üçün təhlükəli olması, milli təhlükəsizlik, suverenlik və geosiyasi risklər yaratması barədə fikirlər səsləndirirlər. Vardanyanın son müraciəti də məhz bu ikinci yanaşmanın ifadəsidir”.

Q.Əlibəyli diqqətə çatdırdı ki, Vardanyanın müraciətində səslənən “müharibə bitməyib” və “üçüncü qüvvədən asılılıq” kimi ifadələr həm geosiyasi, həm də daxili siyasi baxımdan qiymətləndirilməlidir: “Hesab etmək olar ki, geosiyasi baxımdan "müharibə bitməyib ifadəsi" region uğrunda ABŞ və Avropa ilə Rusiya arasında kəskin qarşıdurmanın olmasını, hərbi əməliyyatlar baş verməsə də, siyasi, iqtisadi, informasiya və diplomatik mübarizənin davam etməsini və bu fonda Ermənistanın gələcək strateji seçiminin qəti müəyyən olunmamasını nəzərdə tutur. Bu, son dövrlər tez-tez işlədilən “hibrid müharibə” konsepsiyasına da uyğun gəlir. Bu konsepsiyaya görə, dövlətlər arasında mübarizə yalnız silahlı qarşıdurma ilə deyil, iqtisadi asılılıq, informasiya təsiri, siyasi nüfuz və diplomatik təzyiq vasitəsilə də aparılır. Müraciətin ən çox müzakirə olunan növbəti hissəsi Ermənistanın “üçüncü qüvvənin” nəzarətinə keçə biləcəyi barədə xəbərdarlıqdır. Vardanyanın “üçüncü qüvvə” dedikdə, Türkiyə və Azərbaycanı nəzərdə tutduğu şübhə doğurmur. O hesab edir ki, Türkiyə və Azərbaycanın Cənubi Qafqazda söz sahibi olan dövlətlərə çevrilməsi, Ermənistanın quru yolla dünyaya çıxışının əsasən bu iki dövlət vasitəsilə təmin olunması kontekstində Ermənistan nə Rusiyanın, nə də Avropa İttifaqının təsir dairəsinə daxil olmayıb, iqtisadi və siyasi baxımdan Türkiyə-Azərbaycan birliyindən asılı vəziyyətə düşə bilər. Vardanyanın Rusiyanın emissarı olmasını nəzərə alsaq, bu müraciətin daha çox qarşıdakı seçkilərdə revanşistlərin müdafiəsi və seçkilərin nəticələrinə təsir göstərmək məqsədilə edildiyi qənaətinə gələ bilərik".

Ədalət, Hüquq, Demokratiya (ƏHD) Partiyasının Baş katibi, politoloq Niyaməddin Orduxanlı hesab edir ki, bu gün hərbi cinayətlər törətmiş və qanunla cinayətləri sübuta yetrilmiş separatçı Ruben Vardanyanın Bakıdan verdiyi bəyanat təsadüfü deyil.
Onun sözlərinə görə, Vardanyanın bəyanatı iyunun 7-də Ermənistanda keçirilən gərgin Parlament seşkilərinə heaablanmış addımdır: "Məqsədli şəkildə müraciət edərək “müharibə bitməyib” mesajını verməklə Ermənistanda seçkilərdə iştirak edən revanşist qüvvələrə rəhbərlik edən Robert Köçəryana verilmiş dəstəkdir. Vardanyanı hansı qüvvələr Qarabağa göndərmişdi? Əlbəttə ki, Rusiya. Rusiya Vardanyana o dövrdə Nikol Paşinyan üçün alternativ hazırlayırdı. Onu Qarabağda vəzifəyə gətirərək, gələcək üçün hazırlayırdı. Paşinyana qədər Ermənistanda hakimiyyətə gələn prezidentlər məhz Qarabağdakı fəaliyyətinin nəticəsi olaraq Ermənistanda prezidentliyə gətirilmişdi. Vaxtilə hərbi xunta rəhbərləri olmuş Sərkisyan və Köçəryan buna nümunədir. Vardanyan öz tərəfdarlarına açıq mesaj verir ki, seçkidə Rusiyayönümlü qüvvələrə səs verin. “Ermənistanın üçüncü qüvvə”nin təsirinə düşməsini deməsi ilə, əlbəttə birbaşa Azərbaycanı və Türkiyəni nəzərdə tutur. Xatırladım ki, biz Ermənistana dəmir yolu xəttini açmışıq, Ermənistana yanacaq satırıq, Rusiyadan Ermənistana yüklər Azərbaycan üzərindən daşınır. Amma bunun erməni seçicisinə birbaşa təsiri hələlik əhəmiyyətli deyil və yekun sülh sazişi də imzalanmayıb, Türkiyə ilə quru sərhədləri açılmayıb. Revanşistlər bundan istifadə edib, türkə nifrət ruhunda böyüdülmüş və hələ də məğlubiyyət acısı yaşayan seçicini türkün hambalı adlandırdıqları, Əliyev tərəfindən idarə olunduğunu dedikləri Paşinyandan üz döndərməyə inandıra bilərlər. Revanşistlər çalışırlar cəmiyyəti inandırsınlar ki, məhz Paşinyana görə 44 günlük savaşda Rusiya onlara açıq dəstək verməyib. Həmçinin son günlər Rusiya rəsmilərinin,Təhlükəsizlik Şurasının katibi Medvediyev və digər şəxslərin səviyyəsində Ermənistana iqtisadi, enerji, ticari və digər təhdidlərin, təhqirlərin olması da təsadüfü deyil. Bütün bunlar seçiciyə hesablanmış bəyanatlardır. Görünür, Paşinyanın keçirilən sorğularda öndə olması ad çəkilən dairələri ciddi narahat etməkdədir. Ancaq sonda bir məqamı vacib hesab edirəm, Azərbaycanın Xarici İşlər Naziri Ermənistanda keçirilən seçkilərlə bağlı öz mövqeyini nümayiş etdirməlidir. Biz bəyan etməliyik ki, Ermənistanda qısasçı-revanşistlərin hakimiyyətə gəlməsi Azərbaycan Ermənistan sülhünə maneədir və belə olduğu halda proses uzana bilər. Bu qüvvələr hakimiyyətə gələcəyi təqdirdə müharibə başlayarsa, o zaman Ermənistan dövləti üçün daha ağır nəticələr baş verə bilər. Erməni seçicisi səsvermədə Azərbaycanın da mövqeyni düşünməlidir…".