
“Ermənistanda daxili siyasi gərginlik davam edir. Son günlərdəki həbslərin əsas gündəmində keçmiş Prezident Robert Koçaryan və onun ailəsi dayanır. Robert Koçaryan saxlanılıb və ona vəzifə səlahiyyətlərindən sui-istifadə, rüşvət və külli miqdarda çirkli pulların yuyulması ilə bağlı ittihamlar irəli sürülüb. Həmçinin onun böyük oğlu Sedrak Koçaryan və iş üzrə daha 4 nəfər saxlanılıb. Eyni zamanda, keçmiş Prezident Serj Sarkisyan da iş çərçivəsində istintaqa çağırılıb. Bundan əlavə, "Güclü Ermənistan" müxalif blokunun deputatı İrina Yolyan ölkədə hakimiyyət dəyişikliyinin zəruriliyini bir daha bəyan edib. Diqqətəlayiqdir ki, bu, Yolyanın yeni mövqeyi deyil — özünün vurğuladığı kimi, 2020-ci il müharibəsindən bəri ardıcıl olaraq eyni mövqeni ifadə edib. Bu çıxış təcrid olunmuş hadisə deyil. İyun ayında keçirilən parlament seçkiləri Ermənistanda hakim "Vətəndaş Müqaviləsi" partiyası ilə "Güclü Ermənistan" (Samvel Karapetyan), "Çiçəklənən Ermənistan" (Qagik Tsarukyan) və Robert Koçaryana yaxın qüvvələr arasında kəskin qarşıdurmaya səbəb olub. Seçki kampaniyası dövründə tərəflər bir-birini ölkəni destabilizə etməkdə ittiham edib, yüzlərlə insan həbs olunub, Rusiya isə Ermənistanın Qərbə yaxınlaşmasına cavab olaraq ticarət qadağaları tətbiq edib. Sorğulara görə hakim partiya səsvermədə birinci yeri tutsa da, mütləq əksəriyyət qazanmayıb, bu da siyasi gərginliyin davam etməsinə şərait yaradıb”.
Bu sözləri xalqcebhesi.az-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Naqif Həmzəyev söyləyib.
Deputat diqqətə çatdırıb ki, bir sıra təhlilçilərin mövqeyinə görə, Paşinyan hökumətinin zəifləməsi və ya süqutu Azərbaycan-Ermənistan sülh prosesi üçün ciddi risklər yarada bilər: “Paşinyan hökuməti son dövrdə Ermənistan Konstitusiyasındakı Azərbaycan ərazilərinə dolayı iddia yaradan müddəaların dəyişdirilməsi istiqamətində addımlar atıb. Hakimiyyəti "Güclü Ermənistan" və ya köhnə qvardiyaya (Koçaryan-Sarkisyan xətti) yaxın qüvvələr ələ keçirərsə, bu prosesin dayandırılması və ya geri qaytarılması ehtimalı artır. Müxalif bloklardan bəziləri, xüsusən Koçaryan və Sarkisyana yaxın dairələr, ənənəvi olaraq daha sərt, güzəştsiz mövqe nümayiş etdirib. Bu qüvvələrin gəlişi danışıqlar masasında Bakı üçün daha çətin tərəf-müqabil yarada bilər. "Güclü Ermənistan" rusiyapərəst mövqeyi ilə tanınır. Bu qütbün gücləndiyi halda Moskvanın regiondakı təsirinin bərpası, Ermənistanın Qərblə inteqrasiya kursunun yavaşıması, nəticədə də sülh sazişinin beynəlxalq təminat mexanizmlərinin əhəmiyyətinin azalması mümkündür”.
N.Həmzəyevin fikirlərinə görə, Ermənistanın kommunikasiya baxımından təcrid olunmuş vəziyyəti (yalnız İran və Gürcüstan üzərindən Rusiyaya çıxışı) hansı hökumət olursa-olsun region reallıqlarına uyğunlaşmağı diktə edir: “Sərhədlərin açılması və rabitə xətlərinin (Zəngəzur dəhlizi kimi) reallaşdırılması iqtisadi baxımdan Ermənistan üçün alternativsiz qalır.
Hakimiyyət mübarizəsi ilə məşğul olan istənilən erməni rəhbərliyinin xarici siyasətdə iri, riskli addımlar atmaq iqtidarı azalır. Bu, paradoksal şəkildə status-kvonun (nə irəliləyiş, nə də kəskin geriləyiş) uzun müddət qorunmasına səbəb ola bilər. Artıq imzalanmış və ya razılaşdırılmış sənədlər (məsələn, avqust ayında Vaşinqtonda əldə olunan razılaşmalar) beynəlxalq güc mərkəzlərinin nəzarətində olduğundan, daxili hakimiyyət dəyişikliyi bunları birbaşa ləğv etmə gücünə malik olmaya bilər”.
O həmçinin qeyd edib ki, hazırkı mərhələdə Ermənistanda faktiki hakimiyyət konfiqurasiyası hələ dəyişməyib — Paşinyan və "Vətəndaş Müqaviləsi" hakimiyyətdə qalmaqdadır, müxalifətin səs gücü isə (sorğulara görə 6-11 faiz bənd olan "Güclü Ermənistan" istisna olmaqla) hələ ki, hökumətə real alternativ yaratmaqdan uzaqdır: “Ona görə bu mərhələdə hər hansı ssenarini qəti şəkildə "gözlənilən nəticə" kimi təqdim etmək tələsik olardı. İrina Yolyanın çıxışı Ermənistan daxilində davam edən dərin siyasi qütbləşmənin əlaməti olsa da, hələlik konkret hakimiyyət dəyişikliyi ssenarisindən daha çox, mövcud müxalifət ritorikasının davamıdır. Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərinə real təsir yalnız faktiki hakimiyyət transferi baş verdiyi halda, və yeni hakimiyyətin konkret xarici siyasət addımları müəyyənləşdikdən sonra qiymətləndirilə bilər”.
Röya İsrafilova