Bu cür hücumlar beynəlxalq hüquqa görə hərbi cinayət sayılır

Rusiya qüvvələri Ukraynadakı müharibə zamanı yaşayış binalarını, enerji sistemlərini, xəstəxanaları, məktəbləri və nəqliyyat xəttlərini mütəmadi olaraq raketlər və dronlarla hədəfə alır. Xarici KİV-in yazdığına görə, Rusiya qüvvələri müharibə dövründə Kiyev, Xarkov, Zaporojye, Dnepr və Lvov kimi böyük şəhərlərdə yaşayış binalarını, enerji sistemlərini və mülki infrastrukturu mütəmadi olaraq raket və PUA zərbələrinə məruz qoyur . Bu hücumlar nəticəsində ölkə üzrə mülki əhali zərər görür və kritik infrastruktur dağılır. BMT və digər təşkilatlar mülki obyektlərə edilən hücumları pisləyir. Bu cür hücumlar beynəlxalq hüquqa görə hərbi cinayət sayılır.
Avqustun 13-də də Odessadan Dnepr şəhərinə gedən sərnişin qatarına PUA-larla olub.
Ukrayna Dəmir Yollarının məlumatına görə, hadisə nəticəsində 2 maşinist həlak olub. Qatarda olan 340 sərnişin və digər heyət üzvləri təhlükəsiz şəkildə xilas edilib. Onlar təhlükəsiz əraziyə təxliyə olunub.
Avqustun 18-də isə Rusiya ordusunun Ukraynaya hücumlarında 12 nəfər ölüb, 15 nəfər xəsarət alıb.
Ukrayna Xarici İşlər Nazirliyinin məlumatına görə, hücumlar Xarkov, Zaporojye, Dnepr və Çerniqov regionlarında həyata keçirilib. Nəticədə mülki infrastruktura ciddi ziyan dəydiyi bildirilir.
“Rusiya Ukrayna şəhərlərini məhv etmək və mülki əhalini hədəfə almaqla bağlı əsl niyyətini nümayiş etdirir. Dünya sadəcə təcavüzü qınamaqla yox, eyni zamanda terrorçu dövləti bütün məntiqli yollarla birdəfəlik dayandırmaqla reaksiya verməlidir”, - Ukrayna XİN-in bəyanatında vurğulanıb.
Rusiyanın Ukraynanın mülki obyekt və əhalisini hədəfə alması faktına münasibət bildirən Ukrayna Milli Strateji Araşdırmalar İnstitutunun direktor müavini, iqtisad elmləri doktoru, politoloq Vyaçeslav Potapenko “Xalq Cəbhəsi”nə deyib ki, Rusiya tez-tez Ukraynanın infrastrukturuna, o cümlədən dəmir yolu şəbəkəsinə zərbələr endirir. Genişmiqyaslı təcavüz illəri ərzində sərnişin və yük qatarlarının olduğu dəmir yolu terminalları, stansiyalar və depolar atəşə məruz qalıb.
O, qeyd edib ki, ən faciəli hallardan biri 2022-ci il aprelin 8-də Kramatorsk dəmir yolu stansiyasına endirilən raket zərbəsi idi. Hücum zamanı stansiyada təxliyəni gözləyən minlərlə mülki şəxs – əsasən qadınlar, uşaqlar və yaşlılar – var idi. Təsdiqlənmiş məlumatlara görə, 61 nəfər həlak olub, daha 135 nəfər isə xəsarət alıb. (Mənbə: Associated Press — Rusiyanın əsas raket zərbələrinə dair icmal)
Potapenko qeyd edib ki, 2025-ci ildən başlayaraq və xüsusilə 2026-cı ildə Rusiya qüvvələri sərnişin qatarlarına qarşı birbaşa yönəlmiş hücumları əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirdi. Əsas istifadə olunan silahlar zərbə dronları və FPV dronları idi. Bir çox hallarda hədəf bilavasitə lokomotivin özü olurdu; bu da qatarı dayandırmaq, sərnişin daşınmasını pozmaq və qatar heyətini sıradan çıxarmaq niyyətindən xəbər verirdi. Budur bir neçə səciyyəvi nümunə: "4 oktyabr 2025-ci il, Şostka. Rusiya dronları stansiyada iki sərnişin qatarına – şəhərətrafı qatara və Şostka–Kiyev qatarına – hücum etdi. Bir nəfər həlak oldu, təxminən 30 nəfər isə xəsarət aldı. Zərbə təkcə lokomotivə deyil, məhz stansiyadakı qatarlara yönəlmişdi. (Reuters)
27 yanvar 2026-cı il, Xarkov vilayəti. Rusiya dronları Çop–Xarkov–Barvinkove sərnişin qatarına hücum etdi. Dronlardan biri sərnişin vaqonuna dəydi. Beş sərnişin həlak oldu, bir neçə nəfər isə xəsarət aldı. (Reuters)
2 mart 2026-cı il, Dnepropetrovsk vilayəti. Rusiya pilotsuz uçuş aparatı (PUA) Krivoy Roq rayonunda şəhərətrafı sərnişin qatarına hücum edib. Hücum nəticəsində bir nəfər həlak olub, yeddi nəfər (o cümlədən iki uşaq) isə xəsarət alıb. ("Ukrainska Pravda") 8 mart 2026-cı il, Sumı vilayəti. Rusiya PUA-sı təxminən 200 nəfəri daşıyan Kiyev–Sumı sərnişin qatarının lokomotivinə zərbə endirib. Lokomotivə ziyan dəyib, lakin sərnişinlər və ya dəmir yolu işçiləri arasında xəsarət alan olmayıb.
14 mart 2026-cı il, Xarkov vilayəti. Rusiya PUA-sı şəhərətrafı qatara hücum edib. Zərbə nəticəsində qatar maşinisti və onun köməkçisi xəsarət alıb, dizel lokomotivinə isə ziyan dəyib. Sərnişinlər xəsarət almayıb. ("Ukrainska Pravda")
14 mart 2026-cı il, Sumı vilayəti. Rusiya pilotsuz uçuş aparatı (PUA) "Smorodino–Vorojba" şəhərətrafı qatarının arxa lokomotivinə zərbə endirdi. Sərnişinlər təhlükəsiz yerə təxliyə edildi; ölən və ya xəsarət alan olmadı. ("Ukrainska Pravda")
24 mart 2026-cı il, Xarkov vilayəti. FPV tipli PUA "Slatine–Xarkov" elektrik qatarının vaqonuna, qatar "Slatine" stansiyasında olarkən zərbə endirdi. Hücum nəticəsində 61 yaşlı sərnişin həlak oldu.
7 may 2026-cı il, Nikolayev vilayəti. Rusiya qüvvələri "Ukrzaliznytsia"nın sərnişin qatarı heyətinə hücum etdi. Lokomotiv və iki bufer vaqon zədələndi. Bütün sərnişinlər və dəmir yolu işçiləri təhlükəsiz yerdə idi və xəsarət almamışdılar.
15 may 2026-cı il, Zaporojjya bölgəsi. Rusiyanın pilotsuz təyyarəsi Vilnyansk yaxınlığında şəhərətrafı qatara hücum edib. Pilotsuz təyyarə evakuasiya zamanı sərnişin vaqonunun yanında partlayıb. İki sərnişin qəlpə yaraları alıb.
25 iyun 2026-cı il, Zaporojjia və Sumy bölgələri. Rusiya pilotsuz təyyarələri Ukrzaliznitsia lokomotivlərinə üç hədəfli hücum təşkil edib. Zaporojjyada maşinist köməkçisi lokomotivin arxa kabinasında olarkən həlak olub. İctimai hesabatlarda hədəfə alınan lokomotivin sərnişin və ya yük qatarı daşıdığı dəqiqləşdirilməyib. (Suspilne)
18 iyul 2026-cı il, Zaporojye vilayəti. Rusiya dronları Kiyev–Zaporojye qatarının lokomotivinə və sərnişin vaqonlarına ikiqat zərbə endirib. Sərnişinlər və dəmir yolu işçiləri uğurla təxliyə edilib, buna görə də ölən və ya xəsarət alan olmayıb. (Suspilne)
19 iyul 2026-cı il, Zaporojye vilayəti. Rusiya dronu növbəti dəfə sərnişin qatarına hücum edib. Vaxtında verilən xəbərdarlıq sayəsində sərnişinlər təxliyə edilib; lakin qatar bələdçisi olan bir qadın ayağından xəsarət alıb. ("Ukrainska Pravda")
24 iyul 2026-cı il, Dnepropetrovsk vilayəti. Rusiya pilotsuz uçuş aparatı sərnişin qatarının lokomotivinə zərbə endirib. Zərbədən əvvəl sərnişinlər və qatar heyəti təxliyə oluna bilib, buna görə də ölən və ya xəsarət alan olmayıb.
8 avqust 2026-cı il, Sumı vilayəti. Rusiya pilotsuz uçuş aparatı Sumı–Kiyev sərnişin qatarına hücum edib. PUA lokomotivə zərbə vurub, həmçinin vaqonlardan birinə də ziyan dəyib. Sərnişinlər və dəmir yolu işçiləri vaxtında təxliyə edilib; xəsarət alan olmayıb.
Sərnişin qatarının lokomotivinə qarşı ən faciəli hücum 2026-cı il avqustun 13-də Odessa vilayətində baş verib. Rusiyanın reaktiv mühərrikli pilotsuz uçuş aparatı Odessa–Dnepr qatarının lokomotivinə dəqiq zərbə endirib. Qatar maşinisti və onun köməkçisi həlak olublar. 300-dən çox sərnişin və heyət üzvü təxliyə edilib və onlar xəsarət almayıblar. (Reuters)"
" Beləliklə, söhbət təcrid olunmuş və ya təsadüfi zərbələrdən deyil, mülki dəmir yolu nəqliyyatına qarşı hücumların ardıcıl şəkildə gücləndirilməsindən gedir. Rusiya qüvvələri lokomotivləri və sərnişin vaqonlarını hədəf almaq üçün getdikcə daha çox pilotsuz uçuş aparatlarından istifadə edir. Bu, sərnişinlərin və dəmir yolu işçilərinin həyatı üçün birbaşa təhlükə yaradır, həmçinin nəqliyyat əlaqələrini pozmaq və mülki əhalidə qorxu hissi yaratmaq məqsədi daşıyır" - o, vurğulayıb.
İntermariun İnstitutunun rəhbəri, ukraynalı politoloq Valentin Hayday isə deyib ki, Rusiya hərbi və mülki hədəflər arasında heç bir fərq qoymadığını bir daha nümayiş etdirdi. Odessa yaxınlığında sərnişin qatarına endirilən və insan tələfatına səbəb olan zərbə, sadəcə gündəlik həyatlarını yaşayan adi vətəndaşlara qarşı hücum idi.
"Hədəfin məhz sərnişin nəqliyyatı olması xüsusilə kinayəli və amansız bir addımdır. Qatardakı insanların nə gizlənmək, nə də cavab zərbəsi endirmək imkanı var; onlar Rusiyanın elə bir terror taktikasına girov çevrilirlər ki, bu taktika ukraynalıları getdikləri hər yerdə qorxu və təhlükə hissinin müşayiət etməsini hədəfləyir:
"Bu cür hər bir zərbə, müharibəyə son qoymağın niyə sadəcə kağız üzərindəki razılaşmalarla məhdudlaşdırıla bilməyəcəyini bir daha xatırladır. Rusiya mülki şəxsləri öldürməyə davam etdikcə, Ukraynanın təhlükəsizliyi real təminatlar və vətəndaşlarını bu cür hücumlardan qorumaq imkanı vasitəsilə təmin edilməlidir".

Cavid