İvan Stupak: ""Patriot" yeganə və ya həlledici həll yolu deyil"

Ukraynanın "Patriot" məsələsi həll olunur. Ukrayna Prezidenti Vladimir Zelenski "Patriot" hava hücumundan müdafiə sistemləri üçün raket partiyasının tədarükü barədə razılığın əldə olunduğunu açıqlayıb.
O, bu barədə ötən ayın sonlarında ABŞ-dakı Ukrayna icmasının nümayəndələri və liderləri ilə görüşü zamanı deyib.
"Biz bu gün, kiminlə olduğunu deməyəcəyəm, "Patriot" sistemləri üçün raket paketi barədə razılaşdıq. Vacib qərardır, çox vacibdir. Nəticə var", – Zelenski bildirib.
Onun sözlərinə görə, konkret razılaşmalar var. ABŞ Prezidenti Donald Tramp son görüşümüzdə vurğuladı ki, artıq qərarını verib: "“Ukrayna “Patriot” raketlərinin istehsalı üçün lisenziya alacaq”.
Onu da qeyd edək ki, Avropa İttifaqının xarici işlər və təhlükəsizlik siyasəti üzrə ali nümayəndəsi Kaya Kallas Aİ ölkələrini arsenallarında olan “Patriot” hava hücumundan müdafiə sistemləri üçün raket-interseptorları Ukraynaya verməyə çağırıb.
Kallas bunu sentyabrın 28-də Aİ ölkələrinin müdafiə nazirlərinin Brüsseldə keçirilən görüşünə gedərkən jurnalistlərə açıqlamasında deyib: “Ukraynanın hava hücumundan müdafiəyə ciddi ehtiyacı var. Biz yenidən anbarlarında bu raketlər olan ölkələrə müraciət edirik. Onlar raketləri Ukraynaya verə bilərlər ki, daha sonra istehsal olunacaq “Patriot” raketləri onların ehtiyatlarını bərpa etsin”, – Kallas bildirib.
Ukrayna "Patriot" la təchiz olunarsa, bu, Rusiya üzərində qələbəni tezləşdirə bilər?
Ukraynalı hərbi ekspert İvan Stupak qəzetimizə açıqlamasında deyib: "Təəssüf ki, onlar üçün nə qədər raket əldə etsək də, bu, yenə də kifayət etməyəcək. Bunun səbəbi ondadır ki, Rusiya Federasiyasının malik olduğu ballistik raketlərin sayı "Patriot" sistemlərinin dünya üzrə ümumi istehsal həcmindən daha çoxdur. Başqa sözlə, vəziyyəti yalnız onlara arxalanaraq idarə edə bilmərik; həm də hücuma keçmək imkanına malik olmalıyıq. Buna görə də, təəssüflə qəbul etməliyik ki, "Patriot" yeganə və ya həlledici həll yolu deyil. Ukrayna hazırda Rusiya Federasiyasının həmin ballistik raketləri atmaq üçün istifadə etdiyi buraxılış qurğularını müstəqil şəkildə məhv etmək məqsədilə alternativ variantlar üzərində işləyir və rəsmilərimiz həmçinin Maskla əlaqə qurmağa çalışırlar".
O, deyib ki, bu, uzun bir hekayədir. Lakin əminliklə deyə bilərəm ki, həm Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Baş Komandanı Mixaylo Doropatov, həm də əvvəlki Baş Komandan Sırski üçün bu, bir nömrəli məsələ olub. Müxtəlif potensial həll yolları mövcuddur – bunlar çətin olsa və mürəkkəb texnologiya tələb etsə də, seçimlər var və biz bu məsələni həll etməyə çalışırıq: "Xaricdən gələn hərbi yardıma gəldikdə isə, vəziyyəti belə izah edə bilərəm: bütün atəş gücünün – yəni cəbhə xəttində partlayan hər şeyin – təxminən altmış faizi dronlar (o cümlədən uzaqmənzilli zərbə dronları və s.) vasitəsilə çatdırılır. Qırx faizi artilleriya və minaatanların payına düşür, təxminən bir yarım-iki faizi isə piyada əleyhinə və ya tank əleyhinə minalardan ibarətdir.
Başqa sözlə, mərmilərin — daha doğrusu, xaricdən gələn təchizatın — payı 40 faiz təşkil etsə də, vəziyyət əvvəlki kimi kritik deyil; həmin səviyyədə asılılıq artıq yoxdur. İki il əvvəl vəziyyət fəlakətli idi, indi isə daha çox dronlara üstünlük veririk — baxmayaraq ki, əlbəttə, onlar üçün də partlayıcı maddələrə ehtiyacımız var. Bundan əlavə, dronların dövrə lövhələri və idarəetmə blokları məsələsi də var; bunlar da xaricdən gəlir, lakin Qərbi Avropadan deyil, Çindən gətirilir. Bu isə ətraflı müzakirə oluna biləcək tamamilə fərqli bir mövzudur".
Stupak deyib ki, həm də Qərbin dəstəyi olmadan — xüsusilə də maliyyə dəstəyi olmadan, uğur əldə etmək olmaz: "Bizə ilk növbədə maliyyə dəstəyi, ikinci növbədə isə kəşfiyyat məlumatları lazımdır. "Maliyyə" dedikdə, hərbi ehtiyacları qarşılamaq üçün vəsaitləri — pilotsuz uçuş aparatlarının istehsalının və raket proqramlarımızın maliyyələşdirilməsini nəzərdə tuturam.
Daxili layihələrimizə — sosial və iqtisadi sahələrə gəldikdə isə, bunların hamısı həlledici və əvəzolunmazdır. Kəşfiyyat fəaliyyəti də həyati əhəmiyyət daşıyır; belə ki, o, hədəfləri müəyyən etməyə və dronlarımızı Rusiya hava hücumundan müdafiə sistemlərinin sıx cəmləşdiyi ərazilərdən yayındıraraq dəqiq şəkildə yönləndirməyə kömək edir, bununla da Rusiya müdafiə xəttini yarmaq və onların hərbi texnikasını məhv etmək sürətimizi artırır. Bütün bunlar mühüm məsələlərdir və bu baxımdan biz həqiqətən də Qərbdən ciddi şəkildə asılıyıq".

Cavid